ความสำคัญและที่มาของโครงการ
พื้นที่สูงของประเทศไทยส่วนใหญ่เป็นภูเขาสูงเป็นแหล่งต้นน้ำลำธาร มีสภาพภูมิอากาศที่มีความแตกต่างกันมากตามลักษณะตำแหน่งที่ตั้งในทางภูมิศาสตร์
ความแตกต่างเหล่านี้เป็นปัจจัยสำคัญที่กำหนดความเหมาะสมของการส่งเสริมและการพัฒนาด้านการเกษตรกรรมบนพื้นที่สูง การศึกษาสถิติข้อมูลสภาพภูมิอากาศ ได้แก่ ปริมาณน้ำฝน ความชื้นสัมพัทธ์ อุณหภูมิ โดยอาศัยเทคนิคทางสถิติเพื่อพยากรณ์สภาพภูมิอากาศในอนาคต ซึ่งจะเป็นข้อมูลเพื่อช่วยในการวางแผนการตัดสินใจ และการกำหนดนโยบายในการส่งเสริมการเกษตร หรือเพื่อหาช่วงเวลาในการปลูกพืชให้เหมาะสมกับสภาพภูมิประเทศและลักษณะภูมิอากาศเฉพาะฤดูกาล โดยเฉพาะอย่างยิ่งความต้องการใช้น้ำของพืชบนพื้นที่สูงด้วย นอกจากนั้นข้อมูลภูมิอากาศที่จัดเก็บและวิเคราะห์อย่างเป็นระบบจะทำให้ได้ข้อมูลพื้นฐานในการลดปัญหาการพังทลายของดินในพื้นที่หล่อแหลม สถาบันวิจัยและพัฒนาพื้นที่สูง เล็งเห็นประโยชน์ของการจัดเก็บข้อมูลภูมิอากาศบนพื้นที่สูงดังกล่าว จึงกำหนดให้มีการพัฒนาระบบฐานข้อมูล การเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศบนพื้นที่สูงซึ่งจะต้องอาศัยเครือข่ายอินเตอร์เน็ตดาวเทียม ซึ่งเป็นเทคโนโลยีที่ทันสมัยที่สามารถสื่อสารในพื้นที่ห่างไกลและสามารถเรียกดูข้อมูลได้แบบเป็นปัจจุบัน ทำให้ทราบถึงความเปลี่ยนแปลงของภูมิอากาศได้อย่างสะดวกรวดเร็วและต่อเนื่อง โดยจะติดตั้งเครื่องมือตรวจสภาพภูมิอากาศพร้อมอุปกรณ์สื่อสารผ่านดาวเทียม เพื่อเก็บข้อมูลสภาพภูมิอากาศ ได้แก่ ปริมาณน้ำฝน อุณหภูมิ ความชื้นสัมพัทธ์ และระยะทางลมในพื้นที่ขยายผลโครงการหลวง

สถานีตรวจวัดอากาศรูปแบบเดิม

สถานีตรวจวัดอากาศรุ่นใหม่แบบต่างๆ
แนวทางการออกแบบ 
  1. ตรวจวัดอุณหภูมิ ความชื้น ปริมาณน้ำฝน ระยะทางลม
  2. ใช้อุปกรณ์ตรวจวัดราคาประหยัดจากการสร้างเอง
  3. บันทึกค่าข้อมูลทุกๆ 5 นาที
  4. ส่งข้อมูลเข้าสู่ส่วนกลางโดยอัตโนมัติ
  5. ทำงานได้ตลอด 24 ชั่วโมง 365 วัน
  6. สามารถเรียกใช้ข้อมูลได้สะดวกรวดเร็วจากระบบอินเทอร์เน็ต
อุปกรณ์ตรวจวัดที่ใช้
  1. เครื่องวัดน้ำฝน (Rain Gauge)

  2. เครื่องวัดน้ำฝนชนิด Tipping Bucket ที่ผลิตโดย รศ. สิทธิพร สุขเกษม
    ที่ได้รับการจดสิทธิบัตรแล้วความละเอียด 0.5 มม.

  3. เครื่องวัดระยะทางลม (Anemometer)

  4. เครื่องวัดระยะทางลม ผลิตโดย รศ. สิทธิพร สุขเกษม
    ที่ได้รับรางวัล ผลงานประดิษฐ์คิดค้น ประจำปี 2543

  5. เครื่องวัดอุณหภูมิและความชื้น (Temperature and humidity sensor)

  6. เซ็นเซอร์วัดอุณหภูมิและความชื้น ใช้ตัววัดเบอร์ SHT15
    ของบริษัท Sensirion มีค่าความถูกต้อง ความชื้น±2%
    อุณหภูมิ ±0.4% นำมาประกอบในกล่อง Solar Shield ที่ผลิตขึ้นเอง
ผังระบบการทำงาน
ตัวอย่างสถานีตรวจวัดอากาศ

Sensor Module

Transceiver Module